„Krzyżacy” z nagrodą główną 50. Opolskich Konfrontacji Teatralnych / Klasyka Żywa

„Krzyżacy” z nagrodą główną 50. Opolskich Konfrontacji Teatralnych / Klasyka Żywa

Spektakl w reż. Jana Klaty z Teatru im. Stefana Jaracza w Olsztynie zdobył Nagrodę Główną im. Wojciecha Bogusławskiego.
opublikowano 21 czerwca 2026
Znamy zwycięzców XI Konkursu „Klasyka Żywa”! Uroczysty finał Konkursu odbył się podczas 50. Opolskich Konfrontacji Teatralnych w Teatrze im. Jana Kochanowskiego w Opolu. Łączna suma nagród wyniosła 160 tysięcy złotych.

 

W dniach 11–21 czerwca w Opolu publiczność zobaczyła dziewięć najciekawszych w tym sezonie inscenizacji teatralnych opartych na klasycznej literaturze. Ostatniego dnia festiwalu Jury, obradujące w składzie: Maria Maj, Dariusz Kosiński i Marcin Liber, wskazało laureatki i laureatów Konkursu.

Nagrodę Główną im. Wojciecha Bogusławskiego w wysokości 80 tysięcy złotych otrzymał spektakl „Krzyżacy” w reż. Jana Klaty z Teatru im Stefana Jaracza w Olsztynie za „czułe i uważne podejścia do klasycznego, popularnego i pozornie znanego tekstu, prowadzące do twórczej reinterpretacji”. Grand Prix, przyznane teatrowi, zostanie przeznaczone na stworzenie następnej premiery na podstawie klasycznego tekstu.

Doceniliśmy wydobycie z powieści i postaci Henryka Sienkiewicza nieoczywistych znaczeń rezonujących ze współczesnymi dyskusjami i emocjami. Twórcy przedstawienia dowiedli, że współczesna inscenizacja klasyki nie musi polegać na wymuszonej aktualizacji. Wykazali się zrozumieniem dla szczególnej relacji między twórczością autora „Krzyżaków” a zbiorowymi wyobrażeniami i afektami współczesnych widzów. „Krzyżacy” to wyjątkowe połączenie epickiego rozmachu i minimalistycznej estetyki z poczuciem humoru.

Twórcy spektaklu „Krzyżacy” otrzymali też szereg nagród indywidualnych. Doceniono „połączenie minimalizmu estetycznego z głębią znaczeń i wielością funkcji” w scenografii, kostiumach i reżyserii świateł Mirka Kaczmarka oraz choreografię Maćko Prusaka, nagrodzonego także za choreografię w przedstawieniu „Tkocze” z Teatru Śląskiego im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach w reżyserii Mai Kleczewskiej. Nie można było także pominąć kreacji aktorskich. Nagrody otrzymali: Maciej Cymorek za rolę Zbyszka z Bogdańca, Maciej Mydlak za rolę Maćka z Bogdańca i Cezi Studniak za rolę Juranda ze Spychowa.

Jury zauważyło też inne inscenizacje. W „Panu Tadeuszu” z Teatru Polskiego w Poznaniu doceniło reżyserię, scenariusz i koncept Kamila Białaszka, otwierający klasykę na nowego widza, a także aktorstwo Piotra Kaźmierczka w roli Gerwazego i Kornelii Trawkowskiej w roli Telimeny. Nagrodzono także Konrada Dworakowskiego za spektakl „Ubu król” Grupy Coincidentia z Białegostoku i Teatru Chorea z Łodzi.

Gospodarz festiwalu, Teatr im. Jana Kochanowskiego, może świętować sukces „Przedwiośnia” w reżyserii Piotra Ratajczaka. Nagrody otrzymali Grupa Mixer – za będące wyrazem wyjątkowej wyobraźni plastycznej kostiumy oraz aktorka Monika Stanek – za rolę Rewolucjonistki i Karoliny.

W spektaklu „Tkocze” z Teatru Śląskiego im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach, poza choreografią Maćko Prusaka, nagrodzono aktorki i aktorów: Grażynę Bułkę za rolę Matki Baumert, Marcina Gawła za rolę Antona Ansorge oraz Mateusza Znanieckiego za rolę Dreissigera.

Indywidualną nagrodę aktorską otrzymała także Anna Pentz za rolę Duszyczki w spektaklu „Pułapka” w reż. Adama Orzechowskiego z Teatru Studyjnego PWSFTViT w Łodzi oraz Izabela Baran za rolę Gilety w spektaklu „Księżniczka na opak wywrócona” w reż. Pawła Aignera z Teatru im. Wilama Horzycy w Toruniu.

Przyznano także wyróżnienia aktorskie: dla Heleny Grabickiej za rolę Grety i dla Kamili Tytło za rolę Felice, obie ze spektaklu „Pułapka”, a także dla Olivera Woodcocka za rolę Asesora w spektaklu „Nowy PAN TADEUSZ, tylko że rapowy” w reż. Kamila Białaszka z Teatru Polskiego w Poznaniu.


Podczas tegorocznej odsłony Opolskich Konfrontacji Teatralnych / Klasyka Żywa pokazanych zostało dziewięć tytułów:

  1. „Katarzyna, czyli o szkodach, jakie przynosi lektura powieści” według Jane Austen, reż. Zofia Gustowska, Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy,
  2. „Krzyżacy” według Henryka Sienkiewicza, reż. Jan Klata, Teatr im. Stefana Jaracza w Olsztynie,
  3. „Księżniczka na opak wywrócona” Calderona de la Barca, reż. Paweł Aigner, Teatr im. Wilama Horzycy w Toruniu,
  4. „Nowy PAN TADEUSZ, tylko że rapowy” według Adama Mickiewicza, reż. Kamil Białaszek, Teatr Polski w Poznaniu,
  5. „Przedwiośnie” według Stefana Żeromskiego, reż. Piotr Ratajczak, Teatr im. Jana Kochanowskiego w Opolu,
  6. „Pułapka” Tadeusza Różewicza, reż. Adam Orzechowski, Teatr Studyjny PWSFTviT w Łodzi,
  7. „Spowiedź w drewnie” Jana Wilkowskiego, reż. Ryszard Doliński, Teatr Lalki i Aktora „Kubuś” w Kielcach,
  8. „Tkocze” Gerharta Hauptmanna, reż. Maja Kleczewska, Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach,
  9. „Ubu król” Alfreda Jarry’ego, reż. Konrad Dworakowski, Grupa Coincidentia w Białymstoku i Teatr Chorea w Łodzi.
„Katarzyna, czyli o szkodach, jakie przynosi lektura powieści”, fot. Karol Budrewicz
„Krzyżacy”, fot. Karolina Jóźwiak
„Księżniczka na opak wywrócona”, fot. Marek Zimakiewicz
„Nowy PAN TADEUSZ, tylko że rapowy” , fot. Michał Mitoraj
„Przedwiośnie” , fot. Michał Grocholski
„Pułapka” , fot. Anna Zegar
„Spowiedź w drewnie” , fot. Wojciech Karliński
„Tkocze”, fot. Przemysław Jendroska
„Ubu król”, fot. Agnieszka Cytacka / Joanna Krukowska

Wyboru spektakli, które pojawiły się w Opolu – spośród 61 zgłoszonych do Konkursu przedstawień – dokonała Komisja Artystyczna w składzie: Łukasz Drewniak, Wiktoria Formella, Monika Pilch, prof. dr hab. Michał Kuziak, dr hab. Wanda Świątkowska prof. UJ, Paweł Wodziński, Maryla Zielińska (przewodnicząca).

Fot. Michał Grocholski
Fot. Michał Grocholski
Fot. Michał Grocholski
Fot. Michał Grocholski
Fot. Michał Grocholski
Fot. Michał Grocholski

Konkurs na Inscenizację Dawnych Dzieł Literatury Polskiej i Europejskiej „Klasyka Żywa”

Głównym celem konkursu jest zwiększenie obecności polskich tekstów klasycznych w repertuarach współczesnych teatrów oraz wzmacnianie zainteresowania nimi dzisiejszych twórców i odbiorców teatru, a także przywracanie do repertuaru wartościowych dzieł dramatu polskiego, zapomnianych lub rzadko wystawianych. Konkurs „Klasyka Żywa” organizowany jest przez Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Powiązane

Zobacz również